OPIEKUN QUESTÓW
Stowarzyszenie Edukacja i Technika w Żarach
MIEJSCOWOŚĆ
Żary, woj. lubuskie
QUESTY
„Co echo niesie w Zielonym Lesie?” (przyrodniczy)
„O mistrzu tkackim bazyliszku i czerwonym jeleniu- Żarskie Legendy” (historyczny)
„Przez Żary wzdłuż murów i baszt” (kulturowy)
„Żarskimi śladami Georga Philippa Telemanna” (historyczny)
JAK TO SIĘ ZACZĘŁO?
Pomysł na quest wziął się ze współpracy Danuty Holskiej z Fundacją Calamita, która nawiązała się podczas tworzenia questów w Iłowej. Prezes Stowarzyszenia Edukacja i Technika w Żarach, mieszkaniec Iłowej a zarazem mąż Danuty złożył ofertę na realizację zadania publicznego w zakresie turystyki w konkursie ogłoszonym przez Urząd Miejski w Żarach, która uzyskała dofinansowanie.
W ramach projektu miały powstać dwie questowe trasy. Tematyka questów została wypracowana podczas warsztatów poprowadzonych przez Krzysztofa Szustkę z Fundacji Calamita. W warsztatach wzięli udział przedstawiciele szkół, urzędu miasta, PTTK oraz zainteresowani mieszkańcy. Wówczas też okazało się, że na terenie Żar dwa lata wcześniej oddział PTTK Żary opracował quest pt. „Szlakiem tablic historycznych w Żarach”. Warsztaty zaowocowały utworzeniem dwóch nowych tras: „O mistrzu tkackim, bazyliszku i czerwonym jeleniu - Żarskie Legendy” i „Przez Żary wzdłuż murów i baszt”. Wcześniej utworzona gra terenowa została też dostosowana do standardów programu Questy – Wyprawy Odkrywców.
Tym sposobem na questowej mapie pojawiły się trzy trasy, których inauguracja odbyła się 2 czerwca 2024 r. Wydarzenie pod nazwą „Maraton gier terenowych w Żarach” przyciągnęło tłumy. Stowarzyszenie zaprosiło do współpracy takie instytucje jak: Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego im. KEN w Żarach, Muzeum Pogranicza Śląsko-Łużyckiego, Parafię rzymskokatolicką Serca Pana Jezusa w Żarach, Region Łużyce – Stowarzyszenie. Dzięki temu osoby biorące udział w wydarzeniu mogły w towarzystwie przewodników zwiedzić najważniejsze żarskie zabytki.
Inauguracja żarskich questów miała miejsce rok po inauguracji questów w Iłowej – rodzinnej miejscowości członkini stowarzyszenia i questowiczki Danuty Holskiej. W latach 2025-2026 stowarzyszenie pozyskało środki na utworzenie kolejnych tras. Inauguracja każdego questu była uroczysta, a uczestnicy mogli zdobyć nagrody za ich ukończenie. Podczas takich wydarzeń promowane były istniejące już trasy.
JAK DZIAŁAJĄ TERAZ QUESTY?
Skarby questów są systematycznie monitorowane. Informacja o problemach na trasie np. braku tablic umieszczana jest w aplikacji, dzięki czemu drobne uchybienia nie przeszkadzają w ukończeniu questu.
Questy są promowane dodatkowo m.in przez Zespół Szkół Ogólnokształcących i Technicznych „Ceramik” w Żarach (klasa technikum: organizacja turystyki) oraz Muzeum Pogranicza Śląsko Łużyckiego w Żarach, które jest opiekunem skarbu pierwszego questu utworzonego przez PTTK. Obecny dyrektor muzeum umieścił na terenie przy muzeum tablicę informującą o żarskich questach oraz włącza przejście questową trasą z przewodnikiem w ofertę wakacyjną muzeum. Również Towarzystwo Przyjaciół Dzieci w Żarach wykorzystuje spacer questem w swoim programie skierowanym do rodzin. Przedstawiciele Starostwa Powiatowego w Żarach już wkrótce umieszczą informacje o questach na stronie internetowej.
W JAKI SPOSÓB QUEST PRZYCZYNIA SIĘ DO ROZWOJU LOKALNEGO?
Na terenie Żar i okolic funkcjonuje sześć gier terenowych. Questy są wykorzystywane w ofercie wakacyjnej muzeum i stowarzyszenia. Stowarzyszenie systematycznie promuje gry w mediach społecznościowych. Liczba zarejestrowanych w aplikacji ukończeń questów świadczy o tym, że są one regularnie odwiedzane:
1. „Co echo niesie w Zielonym Lesie?” – 141 przejść w okresie maj 2025 – czerwiec 2026.
2. „O mistrzu tkackim bazyliszku i czerwonym jeleniu- Żarskie Legendy” – 297 przejść w okresie czerwiec 2025 – czerwiec 2026.
3. „Przez Żary wzdłuż murów i baszt” – 281 przejść w okresie czerwiec 2025 – czerwiec 2026.
4. „Żarskimi śladami Georga Philippa Telemanna” – 100 przejść w okresie wrzesień 2025 – czerwiec 2026.
Liczba questów sprawia, że w miejscowości lub jej okolicy trzeba zatrzymać przynajmniej na jedną dobę, aby przejść wszystkie trasy. Questy przyczyniają się zatem realnie do zwiększenia ruchu turystycznego i dochodów mieszkańców świadczących usługi dla przyjezdnych.
KOMENTARZE QUESTOWICZÓW
1. „Co echo niesie w Zielonym Lesie?”
* Weronika z Ruczaju – 9.11.2025 – Bardzo przyjemny i niedługi quest po lesie. Pomysłowe i ciekawe tablice edukacyjne i historyczne. Parking na starcie i skarb kompletny a skrzynka przygotowana z niezwykłą pieczołowitością.”
2. „O mistrzu tkackim bazyliszku i czerwonym jeleniu- Żarskie Legendy”
* qualis – 25.11.2024 – „Lubimy legendy, a te w Żarach przypadły nam do gustu. Poranny spacer przez Żary był strzałem w dziesiątkę. Polecamy!”
3. „Przez Żary wzdłuż murów i baszt”
* Gusio – 23.02.2025 – „Żary miasto MEGA. Quest prowadzi przez większość najważniejszych zabytków i ciekawostek miasta. To prawdziwa przyjemność i jeden z lepszych questów, jaki przyszło nam robić. Skarb na miejscu!”
4. „Żarskimi śladami Georga Philippa Telemanna”
Bonzajka – 10.03.2026 – „Miasto z cudowną atmosferą. Trasa dopracowana. Skarb na miejscu, choć trzeba dobrze się rozejrzeć. Jest dyskretnie ukryty.”
PODSUMOWANIE
W Żarach są już cztery questy, co stanowi ciekawą ofertę turystyczno-edukacyjną miejscowości i realnie przyczynia się do zwiększenia ruchu turystycznego, bo osoby przyjeżdżające do Żar na questy spędzają w mieście cały dzień lub więcej, korzystając przy tym z usług gastronomicznych, noclegowych, robiąc zakupy w sklepach itp. Questy są także wykorzystywane przez lokalne szkoły i instytucje kultury do celów edukacyjnych. Dzięki zaangażowaniu wielu żarskich instytucji i organizacji questy są widoczne w mieście i stały się znaczącym narzędziem rozwoju lokalnego.
Przy kolejnych edycjach konkursów ofert na realizację zadań publicznych Stowarzyszenie Edukacja i Technika w Żarach planuje ponownie składać wnioski na tworzenie nowych tras na terenie powiatu oraz promocję istniejących. Marzeniem członków organizacji jest quest kajakowy po Nysie Łużyckiej, a także to, aby kolejne grupy i stowarzyszenia działające na terenie powiatu żarskiego samodzielnie chciały pozyskiwać środki na tworzenie gier terenowych w swoich miejscowościach.
